انجمن علوم و صنایع غذایی ایران مجله علوم و صنایع غذایی ایران 2008-8787 19 127 2022 08 23 Evaluation of effective factors on the extraction efficiency of phenolic and flavonoid compounds of lemon verbena (Aloysia citriodora Palau) under ultrasonic waves and evaluation of its antibacterial properties بررسی فاکتورهای مؤثر بر بازده استخراج ترکیبات فنولی و فلاونوئیدی گیاه به‌لیمو (Aloysia citriodora Palau) تحت امواج فراصوت و بررسی خاصیت آنتی باکتریایی آن 155 166 26800 10.22034/FSCT.19.127.155 FA زینب صمیمی گروه علوم باغبانی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه زنجان ملیحه یعقوبی استادیار گروه مهندسی شیمی، دانشکده مهندسی، دانشگاه زنجان محسن ثانی خانی استادیار گروه علوم باغبانی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه زنجان عزیزاله خیری استادیار گروه علوم باغبانی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه زنجان Journal Article One of the major challenges in application of medicinal plants is to improve the extraction efficiency of bioactive materials. Therefore, the study of factors affecting the extraction of these materials is one of the important attractive subject for researchers. Lemon verbena due to the presence of high active substances in its leaves and nutritional properties has always been noticed by researchers of medicinal and aromatic plants. In this study, the effect of solvent type, extraction temperature, extraction time and solid to solvent on the extraction efficiency of phenolic compounds, flavonoid compounds and antioxidant activity of plant leaves under ultrasonic waves was investigated based on designed experiments using response surface methodology (RSM). Our result showed that the extraction temperature and solid to solvent ratio are two effective extraction variables on bioactive compounds extraction of lemon verbena leaves under ultrasonic waves. Also our results showed that aqueous- alcoholic extract has a higher efficiency for extraction of phenolic and flavonoid compounds, and trapping free radicals when compared with pure water. The antibacterial properties of aqueous-alcoholic extract showed a significant difference compared to pure aqueous extract. The susceptibility of Escherichia coli to both aqueous-alcoholic extracts and aqueous extracts was higher than that of Staphylococcus aureus. یکی از چالش‌های مهم در استفاده از گیاهان دارویی، بهبود بازده استخراج ترکیبات مؤثره گیاهی می‌باشد. بنابراین مطالعه بر روی فاکتورهای اثرگذار در استخراج این مواد از موارد مهمی است که همواره مورد توجه پژوهشگران می‌باشد. گیاه به­لیمو (Aloysia citriodora Palau) به دلیل وجود مواد مؤثره بالا در برگ‌های آن دارای خواص دارویی و غذایی است که همواره مورد توجه پژوهشگران گیاهان دارویی و معطر بوده است. در این پژوهش اثر نوع حلال، دمای استخراج، زمان استخراج و نسبت ماده خشک گیاهی به حلال بر بازده استخراج ترکیبات فنولی، فلاونوئیدی و آنتی اکسیدانی برگ گیاه تحت امواج فراصوت بر مبنای آزمایشات طراحی شده با روش سطح پاسخ مورد بررسی قرار گرفت. نتایج آزمایشات نشان داد که دمای استخراج و نسبت ماده خشک گیاهی به حلال دو متغیر اثرگذار استخراج ترکیبات مؤثره گیه به لیمو تحت امواج فراصوت می‌باشند. همچنین میزان ترکیبات فنولی، فلاونوئیدی و فعالیت آنتی اکسیدانی عصاره آبی- اتانولی در شرایط استخراج مشابه نسبت به آب خالص بیشتر بود. خاصیت ضد باکتریایی عصاره آبی-اتانولی نسبت به عصاره آبی خالص تفاوت معنی داری داشت. حساسیت باکتری اشریشیا کلی نسبت به هر دو عصاره آبی-اتانولی و آبی نسبت به باکتری استافیلوکوکوس آرئوس بیشتر بود. https://fsct.modares.ac.ir/article_26800_9092e7bee2d622e7c6c5ef8476928917.pdf